İnsan Kaynakları Toptalent

CEO’ların En İyi Yetenekleri Keşfetme Sırları

Şirketinizi etkisi altına alabilecek güce sahip erkek ve kadınları konferans salonunda aramayın.

Bir ekip kurarken ilk olarak bu ekipteki yeteneklerin neyden yapıldığını görmeniz gerekiyor. Onların rekabetçi yapısını, sosyal becerilerini, yönelimlerini, sağlam duruşlarını ve enerjilerini… Bir masanın arkasında oturup, bir saat boyunca hep o aynı eski soruları sorarken bir şey öğrenilen günler geride kaldı.

Bunun yerine mesela onlarla bisiklet sürmek (evet bisiklet), plaj voleybolu oynamak veya yemek hazırlamaya davet edebilirsiniz.  Bu aktiviteler size onlarla ilgili gerçek sinyalleri verebilir.

Gerçek hayattaki bir deneyime dayalı bir değerlendirme, bir yeteneği iş başında görebilmenizi sağlar. Yeteneğin sadece problem çözme becerilerini değil, aynı zamanda kişiliğini de görmenizi sağlar. Pastane dünyasında bir simge olan bir şirket, kurabiyeleri için iş başvurusunda bulunan kişilere, en iyi pişmiş mallardan birini dışarıya çıkıp satmaya çalışmasını istemeli. Kurabiyeler onların işi. Bunu anlamayan ve markayı tanıtmak için tutkuya sahip olmayan kimseleri takımında kimse istemez. Yani bir yetenek bu konuda cesarete, arzuya sahip değilse, bu kişinin takımda yeri olmamalı.

İyi bir gitar dinleyici ve yarı profesyonel bir klasik gitarist olarak, mülakatlarımı mümkün olduğunca müzik çalan ortamlarda yapmayı severim. Kendilerini iyi bir müzisyen veya dinleyici olarak nitelendiren kişilerin kaç kere aslında öyle olmadığını gördüm. Kendini gitar alanında yetenekliyim diye anlatıyorsan, bana doğru olmayan daha başka neler söylüyorsun?

Aslında iddia ettikleri kadar iyi olan gitaristleri gözlemlemek için müzik, diğer yönlerini öğrenmek için muazzam bir fırsattır. Sistematik olarak eğitim mi yapıyorlar? Bu, özel ve organize bir insanın göstergesi. Akılda bir hedef doğrultusunda eğitim mi yapıyorlar? Bu, rekabet gücünü ortaya koymaktadır.

Elbette, her iş görüşmesi bir gezintide veya alışveriş merkezinde gerçekleşemeyebilir. Bazen, standart ofis içi görüşme yeterlidir. Ancak, ofisinizin sınırları içinde bile, yetenek ve karakteri ortaya koyan anlık deneyim temelli görüşme yapabilirsiniz. Bir yazılım geliştiriciden sadece bir kodlama problemini çözmesini istemeyin. Bunun yerine, biraz beklenmedik, gösterişçi durumlar ortaya atın… Mesela:

“Bana bu projektörü sat”. Bazı adaylar için, hızlı düşünüp anında tepki verebilmek, potansiyel rollerinde başarılı olmanın anahtarıdır. Öyleyse sana bir şeyler satsınlar. Herhangi bir şey. Projektör, yeni bir araba, en yeni iPhone, vb. Öge gerçekten önemli değil. Tutkulu olma ve onunla ilgili yetenekleri nelerdir? Ürünü net bir şekilde açıklayabilirler mi? Müşteriyi dinliyorlar mı? Onlar kendinden eminler mi?

“İstanbul’da kaç benzin istasyonu var?”. Bunun gibi analitik sorular yeni değildir, ancak bu tür soruların adayları nasıl savunmasız yakaladığını görseniz şaşırırsınız. Bunun gibi soruların ana fikri, adayın cevabı bulmaya yönelik yürüttüğü mantığını izlemektir. Konuşmaya bile başlayamıyorlarsa bir sorununuz olabilir. Çoğu aday, temel mantıkla uğraşacak ve tuhaf cevap bulacak. Büyük yetenekler ise hemen sorunun içine atlayıp çözecekler. İzlerken ya etkileneceksiniz ya da canınız sıkılacak.

“Kahve için yürüyün”. Neredeyse hiçbir yerde bir ofiste oturup adayla konuşmayın. Kahve almak için onlarla birlikte yürüyün. Mümkünse dışarıda, belki bir parkta veya binanın hemen dışında oturun. Onları bir röportaj olarak değil, birlikte çalıştığınız kişiler, arkadaşlarınız gibi kendileri hakkında konuşmaya çağırın. Çevreden gelen uyaranlar, adayın neye benzediğine, nasıl bir performanslarının olacağına ve görüşme yapmadığı zaman gerçekten kim olduklarına ilişkin güçlü içgörüler sağlayabilir.

Ne yaparsanız yapın, bir kişinin öz geçmişine bakıp  “10 yıl içerisinde kendinizi nerede görüyorsunuz?” diye sormayın. Umurunuzda değil ve bunu onlar da biliyorlar. Motivasyonlu, yaratıcı insanlardan oluşan bir ekip kurmak isterseniz, yönteminiz de motive edici ve yaratıcı olmalı.